Rankingi Zawisza Bydgoszcz – sukcesy i spadki
Zawisza Bydgoszcz to klub, którego historia przypomina emocjonalny rollercoaster – od zdobycia Pucharu Polski i Superpucharu w 2014 roku po dramatyczną degradację do B-klasy zaledwie dwa lata później. To opowieść o spektakularnych wzlotach i bolesnych upadkach, która pokazuje, jak szybko może zmienić się pozycja klubu w polskiej piłce. Bydgoski zespół przez dziesięciolecia budował swoją pozycję, stając się liderem tabeli wszechczasów I ligi z 34 sezonami na tym poziomie, by w ciągu kilku miesięcy stracić niemal wszystko.
Początki i budowanie pozycji w polskiej piłce
Wojskowy Klub Sportowy Zawisza powstał w marcu 1946 roku w Koszalinie, gdzie mieściło się Dowództwo Okręgu Wojskowego nr II. Po zreformowaniu struktur wojskowych Bydgoszcz powtórnie wyznaczono na siedzibę dowództwa, które w grodzie nad Brdą ulokowało się 5 listopada 1946 roku. To właśnie w Bydgoszczy klub rozpoczął swoją długą drogę przez ligowe szczeble.
Pierwszy oficjalny mecz Zawisza rozegrał z RKS Bałtyk Koszalin zwyciężając 8:7, a po przeniesieniu Dowództwa Okręgu Wojskowego II do Bydgoszczy w 1947 roku zespół piłkarski został zgłoszony do bydgoskiej klasy B. Awans przyszedł szybko – po dwóch sezonach „wojskowi” awansowali do A klasy, będącej wówczas najwyższą klasą rozgrywkową na Pomorzu.
Pierwsze sukcesy i awans do II ligi
W 1951 roku Zawiszanie zostają mistrzem Pomorza pokonując w finałowej rywalizacji Kolejarza Grudziądz 1:0 po bramce Konrada Kalinowskiego, a pomimo nieudanych eliminacji o wejście do II ligi w wyniku reorganizacji tej klasy rozgrywkowej od następnego roku „wojskowi” rozpoczęli drugoligowe boje. To był przełomowy moment dla rankingu Zawiszy w polskiej piłce.
Premierowy sezon w II lidze Zawisza ukończył na pierwszym miejscu w grupie, co upoważniało do pojedynku barażowego o awans do ekstraklasy, jednak w dwumeczu z Gwardią Warszawa lepsi okazali się warszawianie, którzy zremisowali w Bydgoszczy 1:1, a u siebie pokonali Zawiszę 2:0. Pozycja Zawiszy w rankingu polskich klubów systematycznie rosła.
W roku 1954 decyzją Ministerstwa Obrony Narodowej zespół Zawiszy został wycofany z rozgrywek, by rok później znów występować na drugim froncie
Debiut w Ekstraklasie i zmienne koleje losu
W następnym sezonie Zawisza zanotował kolejny spadek – tym razem do III ligi, jednak na szczęście pobyt w III lidze trwał tylko sezon i w 1963 roku pod wodzą trenera Adama Niemca, Zawisza wrócił na zaplecze ekstraklasy. Ranking Zawiszy Bydgoszcz w tych latach przypominał sinusoidę.
Po udanej rundzie wiosennej bydgoska drużyna świętowała powrót w szeregi pierwszoligowców, Zawisza awansował z drugiego miejsca w tabeli, a w decydującym meczu „wojskowi” wygrali na wyjeździe z Cracovią 1:0, a gola strzelił Jerzy Krasucki. Podczas powrotu z Krakowa na rogatkach Bydgoszczy piłkarze przesiedli się do wojskowych gazików i triumfalnie przejechali przez miasto na stadion Zawiszy, gdzie czekało ok. 5 tysięcy kibiców.
Złota era lat 70. i 80.
Klub przez 14 sezonów uczestniczył w rozgrywkach ekstraklasy piłkarskiej (1961, 1964–1967, 1977–1981, 1989–1994, 2013–2015). Pozycja w rankingu Zawiszy Bydgoszcz osiągnęła szczyt pod koniec lat 80.
W 1977 mecz Zawiszy z Górnikiem Zabrze oglądało 50 tys. widzów, co pozostało do dzisiaj rekordem. To pokazuje, jak wysoko w rankingu popularności znajdował się wówczas bydgoski klub.
Historyczny sukces sezonu 1989/90
W następnym sezonie 1988/89 Zawisza zajmował po rundzie jesiennej czwarte miejsce, tracąc do liderującego Zagłębia Lubin 8 punktów, a niewiele wskazywało na to, że „wojskowi” będą w stanie wiosną nawiązać walkę o awans. Jednak stało się coś nieoczekiwanego.
Przed rundą rewanżową na zgrupowaniu w Sosnowcu prawie cała drużyna zatruła się salmonellą, Zawisza przystąpił do rozgrywek z opóźnieniem, jednak ku wielkiemu zaskoczeniu a zarazem radości kibiców, piłkarze radzili sobie znakomicie. Na finiszu rozgrywek Zawisza zajął drugie miejsce w tabeli za lubińskim Zagłębiem, ale to dawało prawo do barażowych spotkań z broniącym się przed spadkiem GKS Jastrzębie.
Największym sukcesem było 4. miejsce w sezonie 1989/1990 – najwyższa pozycja Zawiszy Bydgoszcz w rankingu Ekstraklasy w całej historii klubu.
Pucharowe występy w Europie
Zawisza Bydgoszcz pierwszy epizod w europejskich pucharach zaliczył w Pucharze Intertoto 1993, Puchar Intertoto 1993 składał się z 8 grup po 5 zespołów, a Zawisza trafił do Grupy 1 wraz z Brøndby IF (Dania), Halmstads BK (Szwecja), Jantra Gabrovo (Bułgaria) oraz Rapidem Wiedeń (Austria), gdzie po 4 meczach z 4 punktami zajął drugie miejsce. To podniosło ranking Zawiszy na arenie międzynarodowej.
| Sezon | Rozgrywki | Przeciwnik | Wynik |
|---|---|---|---|
| 1993 | Puchar Intertoto | Grupa 1 (5 zespołów) | 2. miejsce |
| 2014/15 | Liga Europy | Zulte-Waregem (Belgia) | Porażka w II rundzie kwalifikacyjnej |
Spadek z Ekstraklasy w 1994 roku
Zawisza Bydgoszcz, jak każdy inny klub w tamtych latach, potrzebował sponsora, takim dobroczyńcą bydgoszczan był Janusz Paluch, właściciel firmy Nedpol, który był zamieszany w ciemne interesy, a początkowo wszystko układało się pomyślnie, jednak kiedy Paluch trafił za kratki, wszystko się rozsypało. Ranking Zawiszy Bydgoszcz zaczął gwałtownie spadać.
Chodzi o interesy, które pracownicy klubu mieli robić z dotychczasowym dobrodziejem – mówiono, że były to całkiem pokaźne inwestycje, które w momencie wsadzenia Palucha za więzienne mury zostały utopione. Problemy finansowe przełożyły się na wyniki sportowe.
Lata w I lidze – dominacja w rankingu
34 sezony w pierwszej (wcześniej drugiej) lidze, według stanu przed sezonem 2020/2021 lider tabeli wszechczasów pierwszej ligi. To imponujący rekord, który stawia Zawiszę na szczycie rankingu klubów I ligi w historii polskiej piłki.
Zawisza Bydgoszcz jest niekwestionowanym liderem w rankingu klubów z największą liczbą sezonów spędzonych w I lidze – 34 sezony to wynik, którego nie osiągnął żaden inny zespół w Polsce
Zawisza słynął z osiągnięć w pracy z młodzieżą, juniorzy byli wielokrotnymi drużynowymi medalistami Polski U-19 (złoto – 1981, 2x srebro – 1958, 1986 i 2x brąz – 1967, 1979), natomiast juniorzy młodsi (U-17) Zawiszy osiągnęli wicemistrzostwo Polski w 2013 roku. To wpływało pozytywnie na ranking Zawiszy w kategorii szkolenia młodzieży.
Powrót do Ekstraklasy i historyczny triumf
8 czerwca 2013 roku Zawisza Bydgoszcz ostatni raz w swojej historii awansował do ekstraklasy, stało się tak po zwycięstwie w Bytomiu nad miejscową Polonią aż 4:0 po dwóch golach Pawła Abbotta oraz po jednym Sebastiana Ziajki i Tomasza Ostalczyka. Niebiesko-czarni wrócili do elity po 19-letniej przerwie. Ranking Zawiszy ponownie wzrósł.
Cel został osiągnięty w 2013 roku, kiedy to po raz szósty niebiesko-czarni świętowali awans do ekstraklasy. To był szósty awans w historii klubu, co stawia Zawiszę wysoko w rankingu klubów z największą liczbą awansów do najwyższej klasy rozgrywkowej.
Sezon 2013/14 – najlepszy w historii
Sezon 2013/2014 był jednocześnie najlepszym w historii klubu, po raz pierwszy w historii Zawisza pod wodzą trenera Ryszarda Tarasiewicza zdobył trofeum. Ranking Zawiszy Bydgoszcz osiągnął historyczny szczyt.
Po pierwszym finale Pucharu Polski na stadionie narodowym bydgoszczanie pokonali Zagłębie Lubin w rzutach karnych 6:5. Wielka w tym zasługa Ryszarda Tarasiewicza, który zbudował zespół niezwykle przyjemny w odbiorze, a w jego centrum znajdował się młodziutki Michał Masłowski, którego w sezonie 2013/14 oficjalnie ogłoszono Odkryciem Ekstraklasy, polakowi na boisku towarzyszyli tacy gracze jak Wojciech Kaczmarek, Igor Lewczuk, Sebastian Ziajka, Kamil Drygas, Hermes, Sebastian Dudek czy Vahan Gevorgyan.
9 lipca 2014 roku na inaugurację nowego sezonu rozegrany został mecz o Superpuchar Polski z Legią Warszawa, na stadionie przy ul. Łazienkowskiej Zawisza pokonał stołeczny klub 3:2 dzięki bramce zdobytej w doliczonym czasie gry. Pozycja w rankingu Zawiszy nigdy nie była wyższa.
| Trofeum | Rok | Przeciwnik w finale | Wynik |
|---|---|---|---|
| Puchar Polski | 2014 | Zagłębie Lubin | 6:5 (karne) |
| Superpuchar Polski | 2014 | Legia Warszawa | 3:2 |
| 4. miejsce Ekstraklasy | 1989/90 | – | Najwyższe w historii |
Dramatyczny spadek z Ekstraklasy
Ponownie w europejskich pucharach Zawisza Bydgoszcz zagrał w sezonie 2014/2015, zdobycie Pucharu Polski w sezonie 2013/2014 dało przepustkę do gry w II rundzie kwalifikacyjnej do rozgrywek Liga Europy 2014/2015, klub z Bydgoszczy trafił na belgijskie Zulte-Waregem, a lepszy w dwumeczu okazał się klub z Belgii.
W Ekstraklasie zespół zajął zaś 16. miejsce, co skończyło się spadkiem do II ligi. Przystąpiono do nich już bez Tarasiewicza, bo ten nie przedłużył umowy i odszedł z klubu. Ranking Zawiszy zaczął gwałtownie spadać – z mistrza pucharowego do spadkowicza w jeden sezon.
W niej Zawisza nie prezentował się źle, zakończył sezon na piątej pozycji. Jednak to była tylko cisza przed burzą.
Katastrofa 2016 – degradacja do B-klasy
Do kolejnych rozgrywek na tym poziomie nie zdołał jednak przystąpić, w związku z katastrofalną sytuacją finansową Komisja Licencyjna PZPN nie przyznała Zawiszy licencji na rozgrywki pierwszoligowe, a następnie drugoligowe i klub został zdegradowany z I Ligi do B-Klasy Grupa Bydgoszcz III (najniższa liga w Województwie Kujawsko-Pomorskim). Ranking Zawiszy Bydgoszcz spadł na najniższy poziom w historii klubu.
Klub nie otrzymał licencji na grę w I lidze po tym, gdy z klubu odszedł właściciel Radosław Osuch, który był skonfliktowany z kibicami. To był koniec pewnej epoki.
Od zdobycia Pucharu Polski i Superpucharu Polski do gry w B-klasie – Zawisza Bydgoszcz przeszedł tę drogę w zaledwie dwa lata, co jest jednym z najbardziej dramatycznych upadków w historii polskiej piłki
Odbudowa od podstaw
11 marca 2005 – Zarząd Wojskowego Klubu Sportowego „Zawisza” podjął uchwałę nr 16 o rozwiązaniu Sekcji Piłki Nożnej WKS „Zawisza” i przekazaniu jej Stowarzyszeniu Piłkarskiemu „Zawisza”, w tym dniu zawarto porozumienie, na mocy którego Stowarzyszenie Piłkarskie „Zawisza” przejęło zawodników seniorów i wszystkich grup młodzieżowych oraz miejsce w rozgrywkach, z drugiej strony Stowarzyszanie Piłkarskie „Zawisza” na mocy tego porozumienia przejęło cały dorobek (tradycje piłkarskie zaczynające się od 1946 roku) stając się jedynym kontynuatorem i sukcesorem historii piłki nożnej WKS „Zawisza” Bydgoszcz.
Od sezonu 2016/2017 następca prawny WKS Zawiszy Bydgoszcz – Stowarzyszenie Piłkarskie Zawisza Bydgoszcz powtarza drogę rozpoczętą w 1946 roku, na razie do Ekstraklasy Rycerzom Pomorza pozostaje długa droga, natomiast organizacja w powrocie na szczyt jest godna uznania. Pozycja w rankingu Zawiszy systematycznie rośnie.
Kolejne awanse
W pierwszym sezonie Bydgoszczanie awansowali do A-klasy zaliczając tylko jedną porażkę, w drugim również udało się wywalczyć awans z pierwszego miejsca do klasy okręgowej, w sezonie 2018/2019 Niebiesko-Czarni pewnie wywalczyli awans do IV Ligi (grupa kujawsko-pomorskie). Ranking Zawiszy Bydgoszcz ponownie zaczął rosnąć, choć drabina była długa.
W czerwcu 2016 roku pierwszy zespół seniorów został zgłoszony przez SP Zawisza do udziału w rozgrywkach klasy B grupy Bydgoszcz III w sezonie 2016/2017, w sezonie 2020/2021 drużyna wywalczyła awans do III ligi (gr. II).
| Sezon | Liga | Pozycja końcowa | Efekt |
|---|---|---|---|
| 2016/17 | B-klasa | 1. miejsce | Awans do A-klasy |
| 2017/18 | A-klasa | 1. miejsce | Awans do klasy okręgowej |
| 2018/19 | Klasa okręgowa | 1. miejsce | Awans do IV ligi |
| 2020/21 | IV liga | Awans | Awans do III ligi |
Aktualna pozycja Zawiszy w rankingu
Obecnie Zawisza Bydgoszcz rywalizuje w III lidze, systematycznie wspinając się po ligowej drabinie. Klub odbudowuje swoją pozycję krok po kroku, zachowując tradycje i wartości, które towarzyszyły mu od 1946 roku.
Zawisza cały czas nie gra w Bydgoszczy, a w pobliskich Potulicach, nie wszyscy lokalni politycy chcą, by klub wrócił do swojego miasta. Radni stosunkiem głosów 13-12 przeforsowali wniosek do prezydenta Rafała Bruskiego, by ten rozpoczął działania na rzecz powrót drużyny do Bydgoszczy.
Kibice jednak nie odsunęli się od klubu, na domowe mecze przychodzi nawet po kilkuset kibiców, a także wielu z nich jeździ za drużyną na wyjazdy. To pokazuje, że pozycja Zawiszy w sercach fanów pozostała niezachwiana mimo wszystkich problemów.
Ranking osiągnięć Zawiszy – podsumowanie
Historia rankingu Zawiszy Bydgoszcz to opowieść o ekstremalnych wahaniach – od pozycji lidera tabeli wszechczasów I ligi, przez triumfy w Pucharze Polski i Superpucharze, aż po dramatyczny spadek do najniższych lig. Klub pokazał jednak, że potrafi się podnosić i systematycznie odbudowywać swoją pozycję.
- 34 sezony w I lidze – rekord wśród wszystkich polskich klubów
- 14 sezonów w Ekstraklasie – solidna obecność w elicie
- Puchar Polski 2014 – pierwszy i jedyny triumf w krajowym pucharze
- Superpuchar Polski 2014 – drugie trofeum w tym samym roku
- 4. miejsce w Ekstraklasie (1989/90) – najwyższa pozycja ligowa w historii
- 6 awansów do Ekstraklasy – dowód systematycznego powracania na szczyt
Pozycja Zawiszy w rankingu polskich klubów była i pozostaje wyjątkowa. Mimo obecnej gry w III lidze, bydgoski zespół zachował swoją tożsamość i wiernych kibiców. Historia klubu przypomina, że w piłce nożnej nic nie jest dane raz na zawsze – ani sukcesy, ani porażki. Ranking może się zmienić w ciągu jednego sezonu, ale prawdziwa wartość klubu mierzy się nie tylko miejscem w tabeli, ale przede wszystkim tradycją, pasją i determinacją do walki.
Zawisza Bydgoszcz udowodnił, że potrafi wracać z najgłębszego dna. Każdy kolejny awans to krok bliżej odzyskania utraconej pozycji. Czy klub ponownie zagości w Ekstraklasie? Czas pokaże, ale jedno jest pewne – ranking Zawiszy w sercach kibiców pozostaje niezmiennie wysoki.
